UM Olsztyn: Olsztyński zamek pomnikiem historii

Pomnik historii jest jedną z pięciu form ochrony zabytków wymienionych w ustawie o ochronie zabytków i opiece nad zabytkami z 2003 roku. Na listę obiektów ustanawianych rozporządzeniem Prezydenta Rzeczypospolitej Polskiej na wniosek Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego trafił właśnie Zamek Kapituły Warmińskiej.

Pomnikiem historii może zostać uznany zabytek nieruchomy o szczególnym znaczeniu dla kultury. Poza znaczeniem dla polskiego dziedzictwa kulturalnego, takie obiekty powinny wyróżniać się szeregiem innych walorów. Wśród nich są m.in. ponadregionalne znaczenie czy duże wartości historyczne, naukowe i artystyczne.

Jak możemy przeczytać w Rozporządzeniu Prezydenta RP z 8 września 2023 roku, celem objęcia olsztyńskiego zamku szczególną ochroną jest zachowanie, ze względu na wartości historyczne, artystyczne i naukowe oraz autentyczność, zamku kapituły warmińskiej jako cennego zabytku architektury gotyckiej oraz miejsca administracyjnej i naukowej działalności Mikołaja Kopernika. Obszar pomnika historii obejmuje natomiast historycznie ukształtowaną przestrzeń zespołu zamkowego z zamkiem, basztą, dwoma budynkami gospodarczymi z XIX w. - zamkniętą murami obronnymi, oraz z podziemnymi reliktami baszty północnej.

Zamek jest najstarszym i najbardziej okazałym zabytkiem stolicy Warmii i Mazur. Początek budowy warowni sięga 1346 roku. W pierwszej kolejności ok. 1373 roku wybudowano skrzydło północne, będące głównym budynkiem mieszkalnym i reprezentacyjnym. W latach 1516-1521 mieszkańcem zamku był Mikołaj Kopernik. Teraz zamek jest siedzibą Muzeum Warmii i Mazur.

W tej chwili na liście pomników historii jest 125 obiektów. Wśród nich są m.in. pole bitwy na Westerplatte, Stocznia Gdańska, Kopiec Kościuszki w Krakowie, warszawskie Powązki czy zamek krzyżacki w Malborku.

Pomniki Historii ustanawiane są od 1994 roku.

więcej informacji o pomnikach historii

informacje o Zamku Kapituły Warmińskiej

historia więźby dachowej północnego skrzydła zamku

Urząd Miasta Olsztyna,

olsztyn.eu/o-olsztynie/aktualnosci/article/olsztyski-zamek-pomnikiem-historii-15680.html